Xylo porocis

بیماری Xylo porocis:

بیماری ویروئیدی است که از طریق پیوند قابل انتقال است. به پوست، ساقه و قسمت چوب تعداد زیادی از ارقام مرکبات حمله می کند.

علائم بصورت حفره روی چوب است که stem piting نام دارند. و گاهی در این حفرات صمغ جمع می شود و چوب قهوه ای می شود.

این بیماری در پرتقال و گریپ فروت بدون علامت است ولی در بسیاری از ارقام نارنگی، لیمو شیرین و tangelo علائم شدیدی بوجود می آورد.

انتقال این بیماری توسط حشرات و بذر گزارش نشده است.

کنترل:

استفاده از پایه و پیوند کهای مقاوم

منبع: جزوه بیماریهای میوه مشهد- دکتر بهروز جعفرپور

ويروئيد لكه زرد مو

ويروئيد لكه زرد مو(GYSVd)

خانواده:Pospiviroidae

جنس: Apscaviroid

گونه: Grapevine yellow speckle viroid

اندازه: درGYSVd- 1366 تا 369 نوكلئوتيد و در GYSVd- 2363 نوكلئوتيد

اين بيماري اولين بار در سال 1972 توسط تايلور و وودهام در استراليا شرح داده شد.

3-1: علائم بیماری

با توجه به اين كه اين بيماري در مناطق و اقليمهاي مختلف رشد مي كند و علائم متفاوتي نشان مي دهد ولي علائم بارز و مشخص آن ايجاد لكه هاي زرد رنگ و پراكنده در سطح برگ مي باشد و همچنين رگبرگ نواري را مي توان در سطح برگ مشاهده كرد.

ويروئيد لكه زرد مو

3-2: عوامل بيماري

دو مولكول RNA حلقوي بسيار نزديك به هم (GYSVd- 1 وGYSVd- 2)، مرتبط با بيماري لكه زرد مو مي باشند. وقتي كه RNA استخراج شده از درخت انگور به خيار و گوجه فرنگي مايه زني شود، آلودگي ممكن است صورت پذيرد ولي ويروئيد در انها قادر به همانندسازي و تكثير نخواهد بود. اين دو ويروئيد به طور مستقل قادر به اجاد بيماري لكه زرد در انگور مي باشند.

ويروئيدGYSVd- 1اولين بار توسط كلتونو و رضائيان در سال 1988 از رقم "كابرنت فرانك"جدا شد. ويروئيدGYSVd- 2نيز اولين بار توسط كلتونو و رضائيان در سال 2989 از رقم "كيوتو" كه بر روي پايه رقم " دوگريج" پيوند زده بود و علايم بيماري لكه زرد را نشان مي داد، جدا شد. در ايران نيز اين دو ويروئيد، توسط زكي عقل و ايزدپناه در سال 1383 از تاكستانهاي استانهاي فارس ( شهرستانهاي بوانات، ميمند و شيراز) و آذبايجان غربي ( شهرستان اروميه) گزارش شده است.

براي تشخيص اين بيماري شاخص هاي مختلفي وجود دارند كه عبارتند از:

1.      شاخص انتقال پيوند: براي اين روش از ارقام اروپايي Mataro و Mission استفاده مي شود كه در اينها علائمي شبيه به علائم ايجاد شده در انگور است ولي نامنظم اند.

2.      شاخص انتقال به  ميزبانهاي ديگر: GYSVd به طريق مكانيكي به خيار و سويا منتقل مي شود ولي در آنها علائمي نشان نمي دهد. ديگر ويروئيدهاي انگور پاتوژنهاي گوجه فرنگي، خيار Gynuraaurantiacaهستند و در انها علائم نشان مي دهند.

3.      شاخص الكتروفرز ژل پلي آكريلا ميد ( Acrylamide): اين شاخص مطمئن نيست لذا فقط به طور آزمايشي براي شناسايي ويروئيد لكه زرد مو و ديگر ويروئيدهاي انگور بكار مي روند كه طرز عمل آن شامل استخراج DNA، متمركز ساختن و الكتروفورز است.

4.     شاخص تجزيه مولكولي: روش مولكولي براي شناسايي ويروئيدهاي انگور به كار مي رود.

3-3: ساختمانهاي ثانويه ويروئيد

اين ويروئيد داراي ساختمانهاي ثانويه مي باشد كه 5 ناحيه را دارا مي باشد  اين5 ناحيه عبارتند از:

1.      ناحيه مركزي حفظ شده ( Central conserved region: CCR)

2.      ناحيه بيماري زا (Pathogenic region: P)

3.      ناحيه متغيير (Variable region: V)

4.      ناحيه انتهايي سمت راست ( Terminal right region: TR)

5.     ناحيه انتهايي سمت چپ (Terminal left region: TL)

منبع: پایانامه کارشناسی- بیماریهای ویروسی و ویروئیدی مهم انگور- محسن عسکرزاده

ويروئيد استرالياي مو

ويروئيد استرالياي مو

خانواده:Pospiviroidae

جنس: Apscaviroid

گونه: Australian Grapevine viroid

اندازه: داراي 369 نوكلئوتيد

اين ويروئيد اولين بار توسط رضائيان و همكاران در سال 1988 از انگورهاي كه علاوه بر اين ويروئيد، آلوده به 1GYSVd-، GYSVd- 2، CEVd- g و HSVd- g بودند. اين ويروئيد بر اساس ويژگيهاي اكتروفورزي خود وتوانايي همانندسازي در خيار و گوجه فرنگي و همچنين عدم هيبريد شدن با شناساگرهاي هركدام از چار ويروئيد فوق از اين ويروئيدها جدا شد. اين ويروئيد مشتمل بر 369 نوكلئوتيد است و توالي آن به چندين ناحيه تقسيم شده كه هر كدام تشابه توالي بالايي با قسمتهايي از ويروئيدهاي  1GYSVd-، GYSVd- 2، CEVd- g، HSVd- g و PSTVd دارد. پيشنهاد شده كه اين ويروئيد در نتيجه نوتركيبي ويروئيدهاي فوق بوجود آمده است.

4-1: مقايسه اين ويروئيد با ويروئيدهاي ديگر

همانطور كه گفته شد اين ويروئيد نوتركيبي از ويروئيدهاي مختلف است كه گاهي شباهت اين ويرويئد به ويروئيدهاي ديگر در بعضي از نقاط نزديك به 100 درصد است. شباهت اين ويروئيد به ويروئيد لكه زرد مو حدود 49 درصد مي باشد.

 4-2: علائم بیماری

دراثراین بیماری ابتدا لکه های زرد رنگ از حاشیه برگها شروع میشوند و به سمت داخل گسترش می یابند و پس از مدتی این لکه ها نکروتیک شده و برگ خشک می شود یا ریزش می کند. خوشه های آلوده نیز به طور کامل خشک می شوند و ریزش میکنند در نتیجه کاهش محصول را به دنبال دارد.

    AGY causes bunches and shoot tips to die. The leaves will fall prematurely

ساختمانها ثانويه ويروئيد

ساختمانهاي ثانويه اين ويروئيد داراي 3 ناحيه مي باشد (شكل 16) كه عبارتند از:

1.      ناحيه مركزي حفظ شده ( Central conserved region: CCR)

2.      ناحيه بيماري زا (Pathogenic region: P)

3.     ناحيه حفظ شده انتهايي ( Terminal conserved region: TCR)

منبع: ویروئیدها- تالیف دکتر جعفرپور و مهندس سبک خیز

ویروئید کوتولگی رازک

ویروئید کوتولگی رازک ( Hop stunt viroid)

ویروئید کوتولگی رازک

این ویروئید از خانواده Pospiviroidae و جنس Hostuviroid است.

این ویرویئد دارای دامنه میزبانی وسیعی است و در درختان میوه مثل آلو، هلو، بادام و زردآلو باعث آلودگی میشود که بیماری خال دار شدن را در این میزبانها ایجاد میکند.

علایم این بیماری محدود به میوه است و بسته به گونه و رقم میزبان متفاوت می باشد مثلا در آلو ( رقهمهای تایو، اوهیشی ویز و سامومو)  لکه های قرمز  نامنظمی بر روی پریکارپ میوه ایجائ می شود که در نتیجه آن علایم خالدارشدگی در سطح میوه بوجود می آید و غیره.

ویروئید کوتولگی رازک از طریق مکانیکی و پیوند منتقل می شود ولی انتقال توسط بوسیله شته گزارش شده نشده است.

کنترل:

بهترین  روش برای این ویروئید حذف گیاهان بیمار و جایگزینی آنها با گیاهان سالم است.

منبع: ويروئيدها- تاليف دكتر جعفرپور و مهندس سبك خيز 

ویروئید موزائیک نهفته هلو

ویروئید موزائیک نهفته هلو( Peach latent mosaic viroid):

این ویروئید از آمریکای شمالی و جنوبی، آسیا، نواحی مدیترانه ای و استرالیا گزارش شده است.

علائم:

علائم در برگها بندرت ایجاد می شود و لی گاهی بکه های نا منظم، موزائیک زرد و در موارد شدید نقوش سفید رنگی بیشتر نواحی برگ را می پوشاند.

اولین علائم دو سال پس از آلودگی ظاهر می شود که تاخیر در ایجاد شاخه و برگ، گل دهی و رسیدن میوه بدشکلی و بی رنگی میوه ها همرا با ایجاد ترک خوردگی و برآمدگیهای سخت روی آنها، نکروز جوا نه ها، ایجاد خطوط صورتی بر روی گلبرگها در هوای گرم و پیر  شدن سریع در خت از علایم دیگر بیماری هستند.

Peach latent mosaic viroid

 

مبزبانهای طبیعی این ویروئید عیارتند از: هلو، گیلاس، آلو، زردآلو، آلوی ژاپنی و بادام

ویروئید موزائیک نهفته هلو با درصد پایینی بوسیله شته سبز هلو منتقل می شود، اما قابل انتقال با دانه گرده و کنه ها نمی باشد. همچنین بوسیله پیوند و روشهای مکانیکی منتقل می شود.

کنترل:

مهمترین روش کنترل حذف ویروئید از طریق قرار دادن مواد گیاهی آلوده در دمای 37 درجه سانتی گراد به مدت 35 تا 45 روز به همرا پیوند نوک شاخه است.

و ضدعفونی ابزار هرس با هیپوکلریت سدیم مناسب است.

منبع: ویروئیدها- دکتر جعفرپور و مهندس سبک خیز

ویروئید شانکر تاولی گلابی

ویروئید شانکر تاولی گلابی ( Pear blister canker viroid):

این ویروئید از خانواده Pospiviroid و جنس Apscaviroid است.

علایم:

در اثر این ویروئید قدرت باروری درخت کاهش یافته و تولید محصول در آن پایین می آید.

علایم بصورت تاولهای بر روی ساقه و شاخه ایجاد شکاف و ترک تغییر می کند که این علایم می تواند با هم ادغام شده و تشکیل شانکر را بدهد.

Pear blister canker viroid

ویروئید شانکر تاولی گلابی قابلیت انتقال از طریق مکانیکی و همچنین بوسیله پیوند را دارد ولی از طریق بذر منتقل نمی شود.

کنترل:

کنترل فقط از راه استفاده از اندامهای عاری از ویروئید امکان پذیر است.

منبع: ویروئیدها- دکتر جعفرپور و مهندس سبک خیز

بیماری پوست زنگاری میوه گلابی

بیماری پوست زنگاری میوه گلابی ( Pear rusty skin disease):

این بیماری در اثر  ویروئید پوست پینه ای میوه سیب ( Apple scar skin viroid) ایجاد می شود.

علایم:

اکثر گلابی های چبنی آلودگی نهفته دارند. این درختان به عنوان منبعی برای ویروئید پوست پینه ای میوه سیب می باشند و موجب آلودگی درختان سیب مجاور می شوند.

در اثر این بیماری میوه های گلابی لازارپسندی خود را از دست می دهند. علایم این بیماری محدود به میوه ها می باشد و در سایر قسمتهای درخت مشاهده نشده است.

ویروئید پوست پینه ای میوه سیب به وسیله پیوند به نهالهای گلابی انتقال می یابد و مهچنین توسط عملیات زراعی نیز منتقل میشود.

کنترل:

حذف درختان آلوده در باغها و جبوگیری از تماس ریشه های آلوده و کشت مریستم و حرارت درمانی برای حذف ویروئید.

منبع:ویروئیدها- دکتر جعفرپور و مهندس سبک خیز

ویروئید چروکیدگی میوه سیب

ویروئید چروکیدگی میوه سیب ( Apple fruit crinkle viroid):

 این بیماری تاکنون فقط از ژاپن گزارش شده و در بسیاری از باغهای سیب ژاپن وجود دارد.

علایم:

علایم مشخص بیماری شامل چروکیدگی و ناصاف شدن سطح میوه ها می باشد. حالت چروکیدگی میوه در ارقام اوهرین، موتسو، هوکوتو، سن شو، جوناتان، فوجی، تسوگارو، سان سا، یوکو و بلکس استایمن دیده می شود.

ویروئید چروکیدگی میوه سیب

ویروئید چروکیدگی میوه سیب از خانواده Pospiviroidae و جنس  Apscaviroid است که این ویروئید به آسانی بوسیله پیوند منتقل می شود. انتشار طبیعی به درختان مجاور تاکنون مشاهده نشده است همچنین هیچ گونه ناقل طبیعی برای آن شناسایی نشده است.

کنترل:

روش اصلی در کنترل این بیماری تکثیر نهالها از درختان مادری عاری از ویروئید است.

منبع: ویروئیدها- دکتر جعفرپور و مهندس سبک خیز

ویروئید فرورفتگی میوه سیب

ویروئید فرورفتگی میوه سیب ( Apple dimple fruit viroid ):

این بیماری اولین بار در سال 1996 در درختان سیب در جنوب ایتالیا مشاهده شد. و تا بحال فقط از ایتالیا گزارش شده است.که در اثر این ویروئید لکه های فرورفته روی میوه ها ایجاد می شود و در زیر لکه ها نواحی بافت مرده بوجود می آید.

  Apple dimple fruit viroid

سیب تنها میزبان ان ویروئید است و بطور آزمایشی به گلابی منتقل می شود.

ویروئید فرورفتگی میوه سیب از خانواده Pospiviroid  و جنس Apscaviroid می باشد.که این ویروئید از طریق مکانیکی، پیوند و به احتمال ضعیف از طریق بذر منتقل می شود.

کنترل:

حرارت درمانی همراه با پیوند نوک شاخه ممکن است باعث تولید م.اد گیاهی عاری از ویروئید شود.

ضدعفونی وسایل هرس با هیپوکلریت سدیم نیز موثر است.

منبع: ویروئیدها- تالیف دکتر جعفرپور و مهندس سبک خیز

ویروئید پوست پینه ای میوه سیب

ویروئید پوست پینه ای میوه سیب ( Apple scar skin viroid):

ویروئید عامل بیماری اولین بار توسط کوگانزاوا و همکاران آن در سال 1983 شرح داده شد.

علائم:

علایم بیماری محدود به میوه می باشد.در سیب تقربلا 5 هفته بعد از باز شدن جوانه ها، لکه های پینه مانندی در اطراف ناحیه گلگاه میوه ایجاد می شود، این لکه ها بتدریج افزلیش یافته بطوری که تا هنگام برداشت محصول ممکن است بیش از 50 درصد سطح میوه را پینه ها بپوشانند.

 Apple scar skin viroid

میوه های آلوده به طور کامل نمی رسند، کوچک و سفت می باشند و طعم نامطلوبی دارند.

ویروئید پوست پینه ای میوه سیب

این ویروئید بیماریهای پوست پینه ای، خال دار شدن و ترک خوردگی در سطح میوه سیب ایجاد می کند.

گیاهان میزبان عبارتند از:

سیب، گلابی، پستانک، به، زالزالک، آلو و غیره

این ویروئید به راحتی بوسیله پیوند منتقل می شود ولی هیچ ناقلی برای آن گزارش نشده است و در پوست بذر شناسایی شده و احتمال دارد بوسیله بذر منتقل می شود.

ویروئید پوست پینه ای میوه سیب 37 درصد تشابه توالی با ویروئید لکه زرد مو دارد.

کنترل:

استفاده از مواد تکثیری عاری از ویروئید مهمترین روش کنترل می باشد. در بین سیبهای تجاری ارقام گلدن، دلیشنر، موتسو و لوردلامبون متحمل می باشند.

منبع: ویروئیدها- تالیف دکتر جعفرپور و مهندس سبک خیز

بیماری موزائیک انجیر

بیماری موزائیک انجیر (Fig mosaic virus):

علائم شامل بدشکلی برگها و ایجاد لکه های کلروتیک روی برگ و میوه است.

Fig mosaic virus

علائم بیماری در درجه حرارت بالای 27 درجه سانتی گراد مشخص تر است.

ناقل ویروس کنه Aceria fisi می باشد. و  این ویروس بطریق مکانیکی، شته و بذر منتقل نمی شود.

کنترل:

مبارزه با کنه های ناقل و استفاده از اندامهای تکثیری سالم.

منبع: جزوه بیماریهای میوه دانشگاه فردوسی مشهد- دکتر بهروز جعفرپور

بیماری Exocortis

بیماری Exocortis :

بیماری ویروئیدی است که این بیماری موجب کوتولگی و پوسته پوسته شدن پایه های حساس می شود. مرکبات سه برگچه ای و همچنین لیمو به این بیماری حساس هستند.

درختان آلوده درجات مختلف کوتولگی را نشان می دهند. و به ندرت کشندگی در درختان اتفاق می افتد و میوه ها از نظر کیفی زیاد تغییر نمی کنند لضل گاهی از این بیماری برای کتوله کردن درختان استفاده می کنند.

Exocortis

عامل بیماری Citrus exocortis viroid نام دارد که شامل یک مولکول RNA و 371 نوکلئوتید است و تک رشته ای و گرد است.

انتقال آن از طریق پیوند به آسانی صورت می گیرد و بیشتر توسط اندامهای آلوده که علائم را نشان نمی دهند منتقل می شود . درصد انتقال مکانیکی به نو گیاه دهنده و نوع گیاه گیرنده ویروئید و همچنین زخمی شده آوندها دارد.

انتقال توسط بذر و ناقلها گرچه ممکن است صورت بگیرد ولی هنوز گزارش یا آزمایش مورد تاییدی برای آن گزارش نشده است.

این ویروئید هرچند به گیاهان مختلف به طور آزمایشی منتقل شده ولی در طبیعت فقط از روی مرکبات گزارش شده است.

کنترل:

درختانی که برای وجود آلودگی آزمایش نشده اند برای تکثیر استفاده کنیم. جلوگیری از انتشار بیماری با ضدعفونی وسایل هرس با استفاده از هیپوکلریت سدیم.

گرمادرمانی برای این بیماری موثر نیست چون ویروئید می تواند در درجه حرارت بالا نیز رشد کند. 

منبع: جزوه بیماریهای میوه مشهد- دکتر بهروز جعفرپور

بیماریهای پسوروز

بیماریهای پسوروز( Psorosis disease):

اصطلاح پسوروز اولین با به گروهب از بیماریهای مرکبات داده شد که همه در علائم روی برگهای جوان شامل تشکیل خطوط کوتاه و باریکی به رنگ روشن روی برگها و ناحیه مجاور آنهاست بطوری که وقتی برگها را جلوی نور بگیریم قسمتهای روشن را خیلی خوب می بینیم به این خطوط نقوش نقش میخی ( Fleking) می گویند.

این علائم موقتی هشتند و با پیشرفت بیماری که برگها مسن می شوند از بین می روند.

بیماریهای که در این مجموعه قرار دارند عبارتند از:

1-                            Psorosis

2-                            Cancare gum psorosis

3-                            Blind pocket psorosis

4-                            Impietratura

5-                            Cristacortis

6-                            Crinkly leaf

7-                            Citrus variegation

بیماری  Psorosis:

عامل بیماری Citrus psorosis virus  است ، ویروس چندبخشی، RNA تک رشته ای و در گروه Spirovirus قرار دارد.

این بیماری در ایران هم وجود دارد .

علائم روی برگها و پوست تنه ایجاد می شوند. که معمولترین علامت آن نقش میخی است، تاولهای روی تنه  و یا شاخه های بزرگتر ایجاد می شوند بعدا سطح این تاولها شکاف بر می دارد و لایه خارجی پوست می میرد و با پیشرفت بیماری لایه های زیرین و حتی چوب هم آلوده می شود. با آلودگی و مرگ قسمتهای داخلی چوب قسمتهای خارجی آن بصورت فلس های در می آیند که این پوسته پوسته شدن به نوع گیاه و شرایط محیطی بستگی دارد.

در قسمت داخلی چوب مقداری صمغ تولید می شود که بخشی از آن به خارج و بخشی به داخل چوب نفوذ می کنند چنانچه از این قسمت مقطع بگیریم به رنگ قهوه ای مایل به قرمز دیده می شود. با نفوذ صمغ در بین لایه های چوب و مسدود شدن آوندهای چوبی بتدریج درخت ضعیف می شود و برگها می ریزند.

Cancare gum psorosis

پسوروز دو فرم آهسته و کند دارد که فرم آهسته یا A یا فرم موضعی آلودگی های موضعی ایجاد می کند ولی فرم حاد یا B ممکن است تمام درخت را آلوده کند. در نواحی تحت کنترل مثل گلخانه ها فرم حاد بیشتر دیده می شود.

گیاهان محک این ویروس: پرتقال مادام وینوس، نارنگی و آناناس

کنترل:

گرفتن قسمتهای سالم جهت تکثیر و تراشیدن تاولهای که تازه ایجاد شده اند.

 پسوروز کیسه صمغی ( Concave gum psorosis):

در این بیماری روی برگها علاوه بر نقوش نقش میخی، نقش بلوطی هم ایجاد می شود. روی تنه و شاخه های بزرگ فرورفتگی های نسبتا پهن بوجود می آیند که از این قسمت صمغ خارج می شود. که مقداری به داخل و مقداری به خارج نفوذ می کند.

Cancare gum psorosis

درختان آلوده ضعیف می شوند و اگر تعداد نواحی آلوده زیاد باشند درخت ممکن است از بین رود.

 Blind pocket psorosis:

بیماری شبیه بیماری پسوروز کیسه صمغی است ولی در این بیماری نقش بلوطی ایجاد نمی شود و فرورفتگی های روی تنه عمیق ترند. همچنین صمغ ترشح شده بیشتر به سمت داخل نفوذ می کند و قسمتهای چوبی را آلوده می کند و بندرت به خارج نفوذ می کند.

  بیماری Cristacortis:

این بیماری شبه ویروسی است جزه گروه  بیماریهای پسوروزی است . انتقال آن بوسیله پیوند انجام می شود و در نواحی مدیترانه وجود دارد.

علائم آن بصورت Stem pitting است و تاثیر آن بر روی محصول مشخص نیست .

این بیماری در لیمو مکزیکی حفره ایجاد می کند ولی در نارنج، tanglo و orland ایجاد Stem pitting می کند.

 بیماری Impietratura:

بیماری شبه ویروسی است جزه گروه  بیماریهای پسوروزی است ولی هنوز ویروس آن شناخته نشده است.

این بیماری از طریق پیوند منتقل می شود و در ناحیه مدیترانه وجود دارد. و موجب کاهش کیفیت و کمیت محصول می شود. میوه های آلوده کوچکتر از حالت طبیعی هستند و حالت مخروطی پیدا می کنند.

زیر پوست میوه کیسه های صمغی ایجاد می شوند که در هنگام تشکیل میوه رنگ آن قسمتها به حالت طبیعی نیست. و میوه های آلوده زود می ریزند.

Impietratura

گاهی این بیماری با کمبود بور اشتباه گرفته می شود.

 بیماری برگ موجی ( Crinkly leaf):

این بیماری بیشتر در لیمو وجود دارد و علاوه بر نقوش نقش میخی در برگهای جوان روی برگهای مسن تر برجستگی ها و فرورفتگی های دیده می شوند که یک حالت موجی به برگ می دهند. میوه ها بدشکل می شوند و برجستگی های روی آنها دیده می شود.

عامل این بیماری از گروه  Ilarovirus  و خانواده Bromoviridae است.

 بیماری ابلقی مرکبات ( Citrus varigation):

علائم این بیماری شامل رنگ به رنگ شدن برگها و یا به وجود آمدن لکه های به رنگ زرد یا سفید در زمینه پهنک برگ است.

عامل این بیماری از گروه  Ilarovirus  و خانواده Bromoviridae است.

منبع: جزوه  بيماريهاي مهم درختان ميوه دانشگاه فردوسي مشهد - دكتر بهروز جعفرپور

بیماری کوتولگی بوته های تمشک

بیماری کوتولگی بوته های تمشک:Framboisier sprigs dewarf

این بیماری که عامل مولد آن یک میکوپلاسم است به ندرت در کشور فرانسه مشاهده شده است.

نشانه های بیماری:

بیماری در فصل بهار با تاخیر در شروع جوانه زنی و رشد و نمو بوته ها علایم خود را آشکار می سازد.

جوانههای زیر برگی در قسمتهای پایینی بوته شروع به رشد و نمو کرده و حالت انبوهی را به ساقه می دهند. ساقه ها کوتاه، ضعیف، به تعداد زیاد و نا منظم هستند.گلهای مولد میوه بسیار کم هستند و محصول کاهش می یابد.

انتقال:

میکوپلاسم عامل این بیماری به وسیله زنجره ای به نام Macropsis fuscula انتقال می یابد.

مبارزه:

ü      استفاده از روش ترموتراپی یا معالجه با حرارت در دمای 38 درجه سانتی گراد

ü      کشت میستم انتهایی

ü      مبارزه علیه زنجره

مبارزه برعلیه گیاهان میزبان ماندذ گیاهان یکساله مختلف و نیز بوته های تمشک وحشی.

منبع: بیماریهای درختان میوه و انگور- ترجمه دکتر بابایی اهری و دکتر هوشنگی

  

بیماری موزائیک عربی تمشک

بیماری موزائیک عربی تمشک:

 این بیماری ویروسی که در کشور فرانسه کاملا شناخته شده است علاوه بر تمشک روی درختان گیلاس، هلو و انگور نیز مشاهده می شود.

نشانه های بیماری:

این بیماری موجب زرد شدن رگبرگها و یا بوجود آمدن حالت موزائیک یا لکه های زرد در سطح فوقانی پهنک برگها می شود، با آلودگی بوته ها به این بیماری رشد بوته و تولید محصول تمشک به وضوح کاهش یافته و به حداقل ممکن می رسد.

انتقال:

ویروس عامل بیماری بوسیله نماتد  Xiphinema منتقل می شود ودر سطح بوته های تمشک گسترش می یابد.

مبارزه:

تمشک کاران باید حتما از بوته های سالم و گواهی شده در احداث باغ خود استفاده نمایند و همچنین از کاشت واریته های حساس مانند ملینگ اکسپلوا جدا پرهیز نمایند.

منبع: بیماریهای درختان میوه و انگور- ترجمه دکتر بابایی اهری و دکتر هوشنگی

بیماری لکه حلقوی بوته تمشک

بیماری لکه حلقوی بوته تمشک(framboisier sprig ring spot)

ویروس عامل این بیماری که در فرانسه کاملا شناخته شده است علاوه بر تولید این بیماری در تمشک در درختان گیلاس نیز موجب بیماری پیچیدگی برگهای گیلاس می گردد.

نشانه های بیماری:

برگهای انتهای ساقه ها به طرف پایین برگشته و به دور خود می پیچند و به رنگ سبز تیره در می آیند، جوانه های جانبی و سرشاخه ها ضعیفتر و خشک می شوند، ساقه ها نیز بسیار ضعیف شده و محصول کمتری می دهند.

انتقال:

ویروس عامل بیماری بوسیله نماتدهایی با نام Longidorus elongates  و L.macrosoma منتقل می شود.

مبارزه:

تمشک کاران باید حتما از بوته های سالم و گواهی شده در احداث باغ خود استفاده نمایند و همچنین از کاشت واریته های حساس مانند نورفولک ژیان جدا پرهیز نمایند.

منبع: بیماریهای درختان میوه و انگور- ترجمه دکتر بابایی اهری و دکتر هوشنگی

بیماری زردی رگبرگهای تمشک

 بیماری زردی رگبرگهای تمشک(Framboisier vein yellow)

این بیماری یکی از بیماریهای رایج تمشک است که عامل آن یک نوع ویروس است.

نسانه های بیماری:

بیماری با زردی حاشیه رگبرگهای اصلی شروع و تشکیل لکه های منظم و نسبتا دراز در بافت حاشیه رگبرگها آشکار می گردد. در حالات شدید بروز بیماری تمامی سطح پهنک برگ مبتلا شده و همچنین زردی برگ باعث کاهش فعالیت و عمل کلروفیل می گردد. نشانه های بیماری در تمام طول فصل تابستان روی بوته ها دوام می اورد.

انتقال:

ویروس بیماری بوسیله شته های سبز بی بال تمشک به نام Aphisidaei  منتقل می شود.

مبارزه:

ویروس بیماری در مقابل ترموتراپی مقاومت دارد و کشتکاران تمشک فقط می بایست از بوته های سالم و گواهی شده در احداث باغ خود استفاده نمایند.

منبع: بیماریهای درختان میوه و انگور- ترجمه دکتر بابایی اهری و دکتر هوشنگی

بیماری موزائیک بوته های تمشک

بیماری موزائیک بوته های تمشک(Framboisier sprig mosaic)

بیماری موزائیک که بسیار شایع است مهمترین بیماری بوته های تمشک محسوب شده و خسارت و عوارض اقتصادی آن کاملا واضح است.

نشانه های بیماری:

معمولا بیماری باعث آلوده شدن برگها، ظهور حالت موزائیک بر روی آنها و کاهش شدید راندمان محصول می گردد، در برگهای آلوده هاله ای به رنگ سبز تیره تا کدر در کنار رگبرگها ظاهر شده و لکه های روشنی نیز در فاصله بین رگبرگها بوجود می آید و نهایتا بوته آلوده بسیار ضعیفو بی ثمر میشود.

عامل بیماری:

تحقیقات انجام شده نشان می دهد که عامل بیماری تنها یک نوع ویروس نبوده بلکه دو گروه مختلف ویروسی در آلودگی بوته های تمشک دخالت دارند.

انتقال:

این بیماری بوسیله پیوند زنی و همچنین شته های زرد بوته های تمشک به نام Ainphorophova rubi منتقل شده و گسترش می یابد.

مبارزه:

برای کنترل آن استفاده و کاشت بوته های سالم و کنترل شده و عاری از آلودگی به ویروسهای شناخته شده توصیه می گردد.

منبع: بیماریهای درختان میوه و انگور- ترجمه دکتر بابایی اهری و دکتر هوشنگی

بیماری ترک خوردگی درخت مو

بیماری ترک خوردگی درخت مو:

بیماری ترک خوردگی درخت مو

این بیماری منشا ویروسی دارد و بر روی درختان میوه و انگور مشاهده می شود.

نشانه های بیماری:

با ابتلا به این بیماری بر روی چوب قسمت تنه تاکهای آلوده ترکهای طولی بوجود می آید، پوست این قسمت از تاک نیز حالت اسفنجی به خود گرفته و ترکدار می شود و محل اتصال پیوندک به پایه شدیدا متورم می شود. نهالهای آلوده شدیدا ضعیف شده و میزان باردهی انها کاهش پیدا می کنند.

انتقال:

انتقال این بیماری از طریق تکثیر غیر جنسی تاک انجام می گیرد.

مبارزه:

استفاده از اندامهای عاری از ویروس جهت کاشت و تکثیر در کنترل این بیماری موثر است.  

منبع: بیماریهای درختان میوه و انگور- ترجمه دکتر بابایی اهری و دکتر هوشنگی

بیماری پیچیدگی برگ مو

بیماری پیچیدگی برگ مو:

این بیماری یکی از بیماریهای ویروسی خطرناک مو است که ارزش محصول را از نظر کمی و کیفی تحت تاثیر قرار می دهد.

نشانه های بیماری:

نشانه های بیماریعموما بصورت پیچچیدگی برگها به طرف سطح فوقانی تظاها می کند و البته در تاکهای انگور سفید معمولا لکه های کلروزه بر روی پهنکها دیده می شوند.

در تاکهای آلوده رسیدن حبه ها بسیار نامنظم بوده و میزان قند آنها بسیار ناچیز است و خوشه های تولید شده کوچک اند درنتیجه میزان محصولکاهش می یابد.

انتقال:

تاکنون ویروس عامل این بیماری جداسازی، شناسایی و خالص سازی نگردیده و ناقل آن مشخص نشده است. انتقال بیماری از طریق پیوندزنی و بقایای تاکهای آلوده انجام می گیرد.

مبارزه:

تنها روش مبارزه بر علیه این بیماری کاشتن نهالهای سالم و غیر آلوده است.

منبع: بیماریهای درختان میوه و انگور- ترجمه دکتر بابایی اهری و دکتر هوشنگی