پســـوروز مرکبات

پســـوروز مرکبات(ویروس پوسه‌ی مرکبات) citrus psorosis virus

به گروهی از بیماریهای ویروسی گفته می‌شود که از نظر ظاهری کاملاً متفاوت می‌باشند. ولی یک صفت مشترک در نقوش کردن برگهای تازه روئیده دارند. این نقشها به دو صورت

1- Flecking pattern یا نقش میخی که بصورت خطوط کمرنگ و لکه‌های روشن بین رگبرگ‌ها و موازی با آنها می‌باشد.

2- Oak leaf pattern یا نقش برگ بلوطی ،لکه‌ها یا خطوط روشن که حاشیه مجموع آنها نقشی مانند برگ بلوط ایجاد می‌کند. از دیگر علائم پوسته پوسته شدن پوست درخت در ناحیه طوقه، گلدهی خارج فصل،فرورفتگی‌های عمودی باریک روی چوب و زیر پوست، تولید صمغ و زوال است که دراغلب نواحی مرکبات خیز به ویژه نواحی خنکتر وجود دارد. برای این ویروس و ویروس لکه حلقوی مرکبات نامهای جنس spirovirus و ophiovirus پیشنهاد شده است.
براثر عواملی چون حمله تریپسها، کنه‌ها، عنکبوت قرمز، دانه‌های تگرگ یا وزش بادهای شنی به سطح برگها علائمی شبیه پسوروز ایجاد می‌نمایند.

انتقال پسوروزها:
1- پیوند(بیماری پسوروز بوسیله پیوندک آلوده از درختان بیمار به درختان سالم منتقل می‌شود.)
2- بذر(چند مورد از بیماری crinkly leaf توسط بذر منتقل شده است)
3- مکانیکی(تنها ابلقی شدن برگها و میوه‌ها و برگ موجی crinkly leafبا عصاره منتقل شده است)
4- پیوند ریشه
5- سس cuscuta

کنترل:
1- انتخاب پیوندک سالم
2- انتخاب نهال‌ها و پیوندکهای جدید
3- تراشیدن پوسته‌ها قبل از توسعه شدید آنها
4- ترموتراپی: سه ماه نگهداری در درجه حرارت c40 به مدت 16 ساعت در روز وc30 به مدت 8 ساعت در شب موجب حذف پسوروز concave gum، in factions variegation، A تریستیزا، vein Enation شده است.
5- از بین بردن درختان آلوده

منبع: http://aftab.ir/articles/science_education/agriculture_fishery/c3c1228904664_citrus_dieback_p1.php

 

بیماری سرشاخه کاری سیب

بیماری سرشاخه کاری سیب (Apple topo working disease)

این بیماری اولین بار در سال 1930 در ژاپن گزارش شده  است.

نشانه های بیماری:

زرد شدن تدریجی برگها، ریزش برگها، تولید شکوفه های زیاد قبل از بروز نشانه ای بیماری و میوه ها کوچک می شوند گاهی روی پوست تنه ترک خوردگی نیز بروز می کند. بافت مردگی و آبله ای نیز ممکن است در پوست و چوب مشاهده شود که بافت مردگی در محل پیوند است و در سال دوم نابودی ایجاد می شود.

عامل بیماری:

این بیماری در اثر ویروس لکه برگی کلروتیک سیب ایجاد می شود که به زیر گروه II کلوسترو ویروس تعلق دارد رشته ای است و 2 سویه مشخص سرولوژیکی یعنی سویه تیپ و سویه ماروبا دارد.

این بیماری بوسیله پیوند منتقل می شود ولی ناقلی ندارد.

مبارزه:

بهداشت زراعی و عاری بودن مواد گیاهی از ویروس برای ازدیاد موثرند.

منبع : بیماریهای سیب و گلابی- ترجمه دکتر محمد اشکان

 

بیماری سیخک مردگی سیب:

 بیماری سیخک مردگی سیب:

نخستین بار در اواخر دهه 1960 در واشنگتن دیده شده است.

نشانه های بیماری:

سیخکهای انتهایی سر شاخه ها زنده می مانند و دامنه از سیخکهای سالم، ضعیف، در حال خشکیدن و خشکیده به ترتیب از انتهای سر شاخه تا مرکز درختان مشاهده می شود.

برگ سیخکهای آلوده در پاییز دیرتر خزان می کنند و در سال بعد جوانه سیخکها خشک می شوند. بافت آبکش سیخکها نیز صورتی رنگ می شود.

این بیماری از طریق پیوند منتقل می شود حشره ناقل ندارد و عامل آن ناشناخته است.

مبارزه:

تهیه پیون و پیوندکهای عاری از ویروس

منبع : بیماریهای سیب و گلابی- ترجمه دکتر محمد اشکان

ویروس ساقه شیاری سیب

ویروس ساقه شیاری سیب(Apple stem grooving virus)

این ویروس در سیب و گلابی بیماری ایجاد می کند از کاپیلوویروسها است خمش پذیر و رشته ای است.

از لحاظ سرولوژیکی به ویروس T سیب زمینی و ویروس تاتر برگ مرکبات نزدیک است.

این ویروس در درختانی که روی بعضی ارقام متیسوبا و کوبانوزومی پیوند زده شده زوال را بوجود می آورد و در ارقام حساس بافت مردگی در محل پیوند ایجاد می کند.

منبع : بیماریهای سیب و گلابی- ترجمه دکتر محمد اشکان

بیماری لبه زرد خفیف توت فرنگی

بیماری لبه زرد خفیف توت فرنگی (Strawberry mild yellow edge )

این بیماری روی گونه Fragaria vesca ایجاد می شود.

نشانه های اولیه بیماری عبارتند از رو خمشی برگهای تازه روییده  و لکه های کلروزی کوچک روی رگبرگهای ثانویه که به تدریج نشانه های بیماریبیشتر می شود و بافتهای آلوده بتدریج نکروزه می شوند.بافت مردگی بین رگبرگها نیز ادامه می یابد و سرانجام تمام برگ از بین می رود.

این بیماری توسط ویروس لبه زرد خفیف توت فرنگی (Strawberry mild yellow edge virus) ایجاد می شود. این ویروس از گروه پوتکس ویروس است که خمش پذیر است و ژنوم آن ssRNA است.

این ویروس را می توان به روش الایزا و واکنش زنجیره ای پلی مراز ترانکسریپشن معکوس ایمینو کاپچر ردیابی و جدا کرد.

در مزرعه این ویروس توسط شته های Chaetosiphon thomasi، C. fragaefolii و C. Jacobi به روش تکثیری منتقل می شود.

کنترل بیماری :

برای کنترل بیماری با شته و استفاده از مواد عاری از ویروس و همچنین کشت مریستم انتهایی مناسب اند.

 منبع: بیماریهای توت فرنگی و آفات آن - ترجمه دکتر اشکان و مهندس زکیئی

 

بیماری سیخکی گیلاس

 بیماری سیخکی گیلاس (Cherry spur)

این بیماری نخستین بار از باغهای واشنگتن پیدا شده است.

نشانه های بیماری:

روی شاخه های تازه روییده بعضی ارقام گیلاس وردمانی شدید، ورخمشی و بافت مردگی بوجود می آید و بعضی ارقام حالت سیخکی رشد می کنند.

این بیماری از طریق پیوند منتقل می شود ولی عامل آن ناشناخته است.

مبارزه:

تهیه پیوند و پیوندکهای عاری از ویروس موثرترین راه مبارزه است.

منبع: بیماریهای درختان میوه هسته دار- ترجمه دکتر اشکان

ویروس پیسک حلقه سبز آلبالو

ویروس پیسک حلقه سبز آلبالو(Sour cherry green ring mottle virus)

این ویروس بیماری پیسک حلقه سبز آلبالو را ایجاد میکند که این بیماری اولین با در سال 1937 در میشیگان گزارش شده است و در سرتاسر جهان اهمیت دارد.

نشانه های بیماری:

روی برگهای مبتلای درختان آلبالو پیسه های زرد همراه با جزایر یا نوارهای حلقوی شکل و سبز زردی محدود به سرتاسر رگبرگ اصلی و رگبرگهای دیگر ظلهر میشود، میوه مبتلا نیز تلخ و بدمزه میشود و ممکن است حفره ای بافت مرده یا فرورفتگیهای در سطح آن ایجاد شود.

در درختان گیلاس باعث پیچ خوردگی و تاب خوردگی برگها میشود.

ویروس پیسک حلقه سبز آلبالو جزئ گروه کلسترو ویروس ها است  و ژنوم آن ssRNA است، پیکره ویروسهای که مستقیما از خالص سازی گیلاس و هلوی عفونی جدا شده اند 1000 تا 2000 نانومتر طول و 5 تا 6 نانومتر قطر دارند.

میزبانهای طبیعی آن آلبالو گیلاس ژاپنی است و در زردآلو، هلو، گیلاس و گیلاس محلب بی نشانه است.

این ویروس در 38 درجه سانتی گراد به مدت 6 هفته غیر فعال میشود.

بیماری پیسک حلقه سبز آلبالو معمولا توسط ریشه منتقل میشود ولی ناقلی برای آن گزارش نشده است.

مبارزه:

حذف درختان عفونی و جایگزینی آنها با درختان آزموده شده و عاری از ویروس

منبع: بیماریهای درختان میوه هسته دار – ترجمه دکتر محمد اشکان

بیماری سرخابی میوه آلبالو

بیماری سرخابی میوه آلبالو(Sour cherry pink fruit)

این بیماری نخستین بار در واشنگتن پیدا شده و در حال حاضر کاهش یافته است.

نشانه ها:

اولین نشانه های مشهود بیماری تاخیر گلدهی درخت است. برگهای بیمار به طرف رگبرگ اصلی می پیچند و نشانه هایی مشابه علائم تنش خشکی در آنها بوجود می آید و رشد درخت سرکوب میشود.

نشانه ها 2 هفته قبل از برداشت روی میوه ها ظاهر میشوند.

این بیماری از طریق پیوند منتقل میشود ولی عامل آن ناشناخته است.

میزبانهای آن گوجه ایتالیای، گیلاس تلخ، گیلاس ملحب و هلو است.

مبارزه :

تنها اقدام عملی برای مبارزه با این بیماری استفاده از مواد گیاهی عاری از بیماری برای احداث باغهای میوه جدید است.

منبع: بیماریهای درختان میوه هسته دار – ترجمه دکتر محمد اشکان

ویروئید خال خالی میوه آلو و هلو

ویروئید خال خالی میوه آلو و هلو(Plum and peach fruit viroid)

این بیماری اخیرا در ژاپن گزارش شده است.

نشانه های بیماری:

نشانه های این بیماری روی چند رقم آلو هلو دیده شده است که همزمان با رنگ گرفتن میوه ها لکه های کلروتیک و متمایل به قرمز شفاف روی میوه های بیمار ظاهر میشود.

از چگونگی انتشار طبیعی این بیماری اطلاعی درستی در دست نیست البته این ویروئید را بطور مکانیکی به خیار انتقال داده اند.

کنترل:

برای کنترل باید موقع ازدیاد درختان از پیوندکهای عاری از ویروئید استفاده کنیم.

منبع: بیماریهای درختان میوه هسته دار – ترجمه دکتر محمد اشکان

ویروس موزائیک هلو

ویروس موزائیک هلو( Peach mosaic virus)

این ویروس اولین بار در سال 1931 در تکزاس و کلرادو مشاهده شده است از ان به بعد در اغلب کشورها مشاهده شده است.نشانه های بیماری بسته به نوع میزبان، جدایه ویروس و آلودگی توام با دیگر ویروسهای که به درختان میوه هسته دار حمله میکنند متفاوت است. در درختان بیمار رنگ شکستگی گلبرگ بیشتر در ارقامی از هلو بروز میکند که گلهای بزرگ صورتی رنگ و براقی دارند مثل کارمن، لورینگ و ...عامل این ویروس به راحتی از طریق پیوند منتقل میشود و در طبیعت توسط کنه Eriophyse insidiosus منتقل میشود.تهیه پیوند و پیوندکهای عاری از ویروس بهترین راه مبارزه با این بیماری است. 

 منبع: بیماریهای درختان میوه هسته دار – ترجمه دکتر اشکان

ویروس برگ سوهانی گیلاس

  ویروس برگ سوهانی گیلاس (Cherry rasp leaf virus)

این ویروس اولین بار در سال 1935 در کلرادو پیدا شد و در حال حاضر در بیشت نواحی گیلاس خیز وجود دارد.در گیلاس علائم بیماری به شکل توته یعنی برجستگیهای به شکل برگ در سرتاسر رگبرگ میانی در سطح زیرین برگهای آلوده بروز میکند. اگر بیماری شدید باشد باعث زوال درخت میشود.ویروس برگ سوهانی گیلاس گرد با ژنوم دو قسمتی از RNA های تک رشته ای است از گروه نپوویروس است و با نماتدهای خنجری منتقل میشود.این ویروس به راحتی توسط پیوند منتقل میشود .برای کنترل این بیماری استفاده از نماتد کشهای تدخینی مناسب است.

 منبع بیماریهای درختان میوه هسته دار – ترجمه دکتر اشکان

ویروس آبله ای آلو

  ویروس آبله ای آلو(Plum pox virus )

این ویروس اولین بار در سال 1918 در نوب غرب بلغارستان مشاهده شده است. خسارات شدیدی به آلو، هلو، شلیل و زردآلو وارد میکند.نشانه های بیماری روی برگ آلو عبارت است از لکه ها، حلقه ها و خطوط سبز کم رنگ است که از اوایل تابستان به بعد میتوان انها را دید ای نقش و نگارها ممکن است بعدا حالت نکروتیک پیدا کنند و روی میوه نیز لکه ها و حلقه های مشاهده میشود که در میوه های کال کاملا بزرگ میشوند.در هلو نشانه های بیماری روی نخستین برگهای که باز میشود به صورت رگ روشنی و رگ نواری در حالی نمایان میشود که پهنک برگ هم پیچ خورده میشود.ویروس آبله ای آلو از گروه پوتی ویروس است که پیکره رشته ای دارد وRNA  آن تک رشته ای است.این ویروس در طبیعت توسط شته به طریق ناپایا منتقل میشود و همچنین توسط مواد گیاهی آلوده نیز منتقل میشود.مبارزه با شته و کنترل بهداشت زراعی بهترین راه مبارزه با این ویروس است.

 منبع بیماریهای درختان میوه هسته دار – ترجمه دکتر اشکان

ویروس ریزمیوگی گیلاس

  ویروس ریزمیوگی گیلاس (Cherry little virus)    

این ویروس اولین بار در سال 1933 از ژاپن گزارش شده است و الن در بعضی کشورهای اروپایی مشاهده میشود. این بیماری به میوه های گیلاس بیشتر از قسمتهای دیگر درخت حمله میکند که در اولین سال وقوع آلودگی اندازه میوه ها به نصف اندازه طبیعی خود میرسند و در سطح میوه چروکیده می شود و رنگ میوه بعد از 10روز برداشت تیره رنگ میشود.عامل این بیماری پیکره میله ای خمش پذیری دارد.ناقل این ویروس شپشک آرد آلود Phenacoccus aceris است که کند حرکت میکند و مبارزه با آن در کنترل بیماری موثر است.

 منبع بیماریهای درختان میوه هسته دار – ترجمه دکتر اشکان

ویروس برگ پیسه ای گیلاس

 ویروس برگ پیسه ای گیلاس

این ویروس نخستین بار در سال1920 از ایالات ارگون  گزارش شده است که در درختان گیلاس، الو، بادام، هلو و... آلودگی ایجاد میکند.نشانه های بارز بیماری در درختان گیلاس عبارت است از رنگ سبز روشن یا متمایل به سفید که بین رگبرگهای درجه دوم نفوذ کرده است و گذر از حالت کلروزی به سبز معمولی در این بیماری تدریجی است.عامل این بیماری با کنه Eriophyse inaequalis منتقل میشود.  پیکره این ویروس RNA تک رشته ای است.تهیه پیوند و پیوندکهای عاری از ویروس بهترین راه مبارزه با این بیماری است.

 منبع بیماریهای درختان میوه هسته دار – ترجمه دکتر اشکان

ویروس کوتولگی گوجه

ویروس کوتولگی گوجه (Prune dwarf virus)

این ویروس بیماریهای زردی آلبالو، شاخه کوری و باریک برگی گیلاس و کوتولگی گوجه ایتالیای را ایجاد میکند.این ویروس همراه با ویروس PNRSV عامل کندی رشد هلو است. این ویروس (PDV) از نظر اینکه موجب لکه های بافت مرده و حالت غربالی در برگ بعضی گونه های در ختان میوه هسته دار میشود مشابه PNRSV است.ویروس کوتولگی گوجه در آلو و گوجه باعث باریک شدن ونواری شدن برگها میشود که کلفتر از برگهای سالم هستند و در برگهای جوان زردآلو لکه های کلروتیک دیده میشود.ویروس PDV به زیرگروه IV ایلارو ویروس تعلق دارد.که بصورت گرد تا باسیلی شکل کوتاه است و RNA تک رشته ای دارد.برای مبارزه آن معمولا بهداشت زراعی در باغات پیشنهاد میشود.